# Sababu za hatari za shinikizo la damu

_Sababu kuu za hatari za shinikizo la damu ni lishe yenye chumvi nyingi; unene, hasa tumboni; na kutofanya mazoezi. Miongozo ya Kenya, vyanzo na hatua..._

Canonical: https://afya.mywellnesshealth.co.ke/afya/shinikizo-la-damu/sababu-za-hatari

Author: Timu ya kliniki ya My Wellness Health, Timu ya kliniki · Reviewed by: Timu ya kliniki ya My Wellness Health on 7 Okt 2026

Last updated: 7 Okt 2026 · Published by My Wellness Health — Preventive Healthcare & Care Navigation

> Sababu kuu za hatari za shinikizo la damu ni lishe yenye chumvi nyingi; unene, hasa tumboni; na kutofanya mazoezi. Kuwa na sababu ya hatari hakumaanishi utapata shinikizo la damu; kunamaanisha uchunguzi ni muhimu zaidi.

**Watu wazima nchini Kenya wenye shinikizo la damu:** Takriban 1 kati ya 4
_Na ni takriban 1 kati ya 6 kati yao waliojua. Utafiti wa Kenya STEPwise 2015._

**Shinikizo la damu: kwa ufupi**

| Nani achunguzwe | Huchunguzwaje | Tathmini yetu | Ada |
| --- | --- | --- | --- |
| Watu wazima wote kuanzia miaka 18: pima shinikizo la damu | Kupima shinikizo la damu kwa kifaa cha mkononi kilichothibitishwa | Tathmini ya shinikizo la damu | Tathmini ya shinikizo la damu na kisukari, KES 200 |

## Sababu za hatari za shinikizo la damu: maswali yako

**Q: Ni nini huongeza hatari ya shinikizo la damu?**

A: Lishe yenye chumvi nyingi. Unene, hasa tumboni. Kutofanya mazoezi. Tumbaku na pombe kupita kiasi. Mzazi au ndugu mwenye shinikizo la damu.

**Q: Ni sababu zipi ninazoweza kubadilisha?**

A: Punguza chumvi, ikiwemo michuzi ya pakiti na vitafunio vyenye chumvi. Kula mboga, matunda na nafaka zisizokobolewa zaidi. Fanya mazoezi angalau dakika 150 kwa wiki. Dumisha uzito unaofaa.

**Q: Nichunguzwe lini?**

A: Watu wazima wote kuanzia miaka 18: pima shinikizo la damu. Kipimo kikiwa chini ya 140/90: rudia angalau mara moja kwa mwaka.

**Q: Naweza kuwa hatarini bila dalili?**

A: Ndiyo. Watu wengi wenye sababu za hatari za shinikizo la damu hujihisi wazima kabisa, ndiyo maana uchunguzi na tathmini za hatari zipo.

**Q: My Wellness Health inawezaje kusaidia?**

A: Tathmini ya shinikizo la damu ya My Wellness Health (Tathmini ya shinikizo la damu na kisukari, KES 200) huangalia dalili zako, historia na mtindo wako wa maisha, na kukupa ripoti ya hatari yako pamoja na hatua zinazofuata. Mratibu wa huduma atakupigia simu ndani ya saa 2 kukusaidia kupanga uchunguzi unaohitaji katika kituo kinachofaa bajeti na mahali ulipo. Ada za tathmini hazijumuishi gharama za vipimo au mashauriano kituoni.

Ukurasa huu ni taarifa za afya za kukusaidia kuelewa hatari na hatua zinazofuata. Si utambuzi wa ugonjwa na hauchukui nafasi ya kumwona mhudumu wa afya aliyehitimu. My Wellness Health si huduma ya utambuzi: tunakusaidia kuelewa hatari yako na kukuunganisha na uchunguzi na huduma sahihi. Katika dharura, nenda hospitali iliyo karibu au piga 999 au 112. Kama unafikiria kujidhuru, piga simu Befrienders Kenya +254 722 178 177 au Kenya Red Cross bila malipo 1199.

## Sources

- [My Wellness Health](https://www.mywellnesshealth.co.ke/)
- [Mohamed et al., Hypertension in Kenya: Kenya STEPwise survey 2015 (BMC Public Health, 2018)](https://bmcpublichealth.biomedcentral.com/track/pdf/10.1186/s12889-018-6052-y)
- [Ministry of Health Kenya, Protocols for Management of Selected NCDs at Primary Care (2025)](https://health.go.ke/sites/default/files/2025-07/FINAL_NCD%20protocols.pdf)

## Zaidi kuhusu hali hii

- [Dalili za mapema za shinikizo la damu | My Wellness Health](https://afya.mywellnesshealth.co.ke/afya/shinikizo-la-damu/dalili-za-mapema)
- [Jinsi ya kupunguza hatari ya shinikizo la damu](https://afya.mywellnesshealth.co.ke/afya/shinikizo-la-damu/kujikinga)
- [Uchunguzi wa shinikizo la damu nchini Kenya](https://afya.mywellnesshealth.co.ke/afya/shinikizo-la-damu/uchunguzi)